| Một chút vế
Chế Linh ...
 |
| Young
Che Linh |
Vào năm 1958, khi Chế Linh
16 tuổi, một sự kiện xảy ra đã làm thay đổi
cuộc đời của chàng thiếu niên người Chàm này.
Tổng Thống Ngô Ðình Diệm ra lệnh ngăn cấm dạy
học bằng tiếng Chàm trong các làng Chàm, một
ngôn ngữ được tôntrọng và được coi như là ngôn
ngữ thứ hai suốt từ thời Bảo Ðại.
Sự kỳ thị với dân tộc
thiểu
số này đã gây ra nhiều xung đột giữa người Chàm
và Kinh và dẩn đến những cuộc gây cấn, đánh
đập dã man giữa hai bên, nhất là khi người Chàm
vào tỉnh thường hay bị chận đường đánh đập.
Chế Linh cũng đã bị thương nhiều lần vì những
xung đột này. Chính quyền Việt Nam lúc đó bỏ
lơ và hoàn toàn không can thiệp đến những gây
cấn này.
Coi như đây là một chuyến vượt
biên thứ nhất, Chế Linh bỏ xứ để vào Sài Gòn
- một nơi hoàn toàn xa lạ, không thân nhân;
trong lòng vẫn mang những ấm ức đối với chính
quyền Ngô Ðình Diệm, và tình thương dân tộc.
May mắn, tại Sài Gòn, Chế Linh
đã tìm được việc làm cho một chủ người Hoa rất
tốt bụng – ông chủ này đã giúp đỡ Chế Linh đi
học và trả lương rất hậu cho Chế Linh giúp việc
trong nhà như nấu ăn và coi con cho ông ta.
Sau chín tháng làm việc và
dành giụm được một số tiền, Chế
Linh quyết định
vào trường Bồ Ðề rồi sau đó Nguyễn Công Trứ
để theo học tiếp tục.
1960-1961: Lần đầu
tiên đến với âm nhạc.
 |
| Let
the music begin |
Ðoàn văn nghệ Biệt Chính Biên
Hòa cần tuyển ca sĩ để theo đoàn đi hát trong
các miệt làng xa tại Biên Hoà. Chế Linh tham
dự và được giải Nam Ca Xuất Sắt Nhất. Hoàn toàn
không nghĩ là mình sẽ theo nghề ca hát, nhưng
Chế Linh đã theo đoàn này hát (cùng với Châu
Kỳ, Trúc Phương) vì tiền lương rất lớn.
Hai năm sau, đoàn văn nghệ
bị tan rã - Chế Linh bắt đầu làn nghề tài xế
(chở xe đá) tại Biên Hòa. Anh vừa làm việc vừa
luyện giọng và viết nhạc – Tình yêu âm nhạc
đã bắt đầu sinh nở trong Chế Linh. Cũng trong
thời gian này, “Ðêm Buồn Tỉnh Lẽ” và "Ðếm
Bước Cô Ðơn” ra đời, "Bài Ca Kỷ
Niệm" ...
Cảm nhận rằng âm nhạc là con
đường ngắn nhất để mang lại cảm thông giữa Việt
và Chàm nói riêng cũng như dân tộc
thiểu số nói
chung, Chế Linh thề nguyện là sẽ theo và gắn
bó vơí con đường âm nhạc.
Với sự nhiệt tình và tài năng
của mình, Chế Linh đã sinh hoạt âm nhạc rất
sôi nổi và thời đó. Anh đã cùng hát với những
ca sĩ nổi tiếng như: Anh Ngọc, Duy Khánh, Thái
Thanh, Thanh Thúy, Minh Hiếu, Tùng Lâm … Ra
đời diã nhạc đầu tay “Vùng Biển Trời Và Màu
Áo Em” với công ty Continental và sau đó ký
hợp đồng công ty Dĩa Việt Nam.
Một số sự kiện và thành
công trong đời Nghệ Sĩ:
1964-65: Thu rất nhiều dĩa
hát
1972: Ðoạt giải Kim Khánh – Huy chương vàng
đệ nhất hạng nam ca – do Nhật Báo Trắng Ðen
tổ chức.
1972: Mùa hè đỏ lửa – chính phủ VNCH cấm hát
vì tiếng hát không phù hợp với anh em chiến
sĩ.
1975: Hy vọng được “giải phóng” tiếng hát của
mình, nhưng ngược lại bị bắt bỏ tù tại Sông
Mao, Mỹ Ðức với tội phản động.
1978: ra tù sau 28 tháng biệt giam.
1980: Vượt biên sang Mã Lai, sau đó định cư
tại Toronto, Canada
Hiện Tại: Vẫn ca hát và viết nhạc
Tâm sự cùng Tạp Chí
V
 |
| Che
Linh 2002
Toronto - Canada |
V: Anh có ý định về VN
để hát?
CL: Tôi rất mong muốn về, nhưng
với điều kiện là phải được ca hát trong một
sân khấu chung.
V: Anh nghĩ gì về những
ca sĩ đã quay về VN để sống và ca hát?
CL: Tôi hoàn toàn không chống
đối. Ðó là tâm ý riêng của mỗi người. Là một
nghệ sĩ, tôi nghĩ, nơi nào có người Việt thì
nghệ sĩ có trách nhiệm mang tiếng hát tới.
V: Anh nghĩ gì về ca sĩ
và sinh hoạt âm nhạc trong và ngoài nước hiện
nay?
CL: Ðây là thời điểm tốt cho
các ca sĩ trẻ trao dồi và phát triển tài năng,
nhờ có kỹ thuật hiện đại – nhưng không nên lơị
dụng kỷ thuật máy móc nhiều quá.
V: Lipsync?
CL: Ðó là những phóng bác,
hồ đồ đối với khán giả.
V: Cảm giác của anh khi
giặp lại Bạch Tuyết?
CL: Rất cảm động – đã ôm nhau
khóc, rồi sau đó kể lại những kỷ niệm xưa.
V: Ca sĩ anh yêu mến nhất?
CL: Thanh Tuyền, một người
bạn đồng hành.
V: Nghệ sĩ anh khâm phục
nhất?
CL: Phạm Duy và Trúc Phương.
V: Loại nhạc ưa thích nhất?
CL: Tình yêu lứa đôi, về lính
(lính yêu không dám nói…)
V: Bài nhạc thích nhất?
CL: Thói Ðời – vì phù hợp với
rất nhiều giới … “ai chưa qua chưa phải là người…”
V: CD tự hào nhất?
CL: “18 Ca Khúc Chọn Lọc” trong
đó có bài “Tình Bơ Vơ”
V: Về trung tâm băng nhạc
hiện nay?
CL: Lúc trước, những trung
tâm băng nhạc rất tha thiết về nghệ thuật. Nhưng
hiện nay, đa số là vì lợi nhuận.
V: Ước vọng?
CL: - Riêng tôi: Chính Phủ
VN (không cần chế độ nào) quan tâm và giúp đở
com em Champa được tiếp tục học tập và thành
tài.
- Cho VN: Mong có một chính quyền thật sự vì
quốc gia dân tộc trên hết. Xóa bỏ mọi thành
kiến để xây dựng VN đi lên cùng văn minh nhân
loại.
- Gia Dình Nghệ Sĩ: Một ngày tốt đẹp để tự nhiên
sinh hoạt chung từ Nam ra Bắc, để được gần gủi
vói khán giả yêu thương. |